شافعى معروف است ، و او را ذكر كرده در كتاب تدوين در تاريخ قزوين « 1 » و مدح و ثناى او را بسيار گفته ، و گفته كه ، اگر من طول دادم كلام را در ذكر او ، همانا بسيار شده انتفاع من به مكتوبات و تعليقات او ، پس ادا كردم حق « 2 » او را به اشاعهء ذكر او و احوال او ، و گفته كه ، ولادت او در سنهء 504 ، و وفاتش در سنهء 585 بوده . انتهى « 3 » . و شيخ ما در كلمهء طيبه حكايتى از كتاب اربعين اين شيخ جليل نقل كرده كه نقلش در اين‌جا شايسته است و اين حكايت را شيخ شاذان بن جبرئيل و سيد ضامن مدنى در تحفة الازهار و ذكره المجلسي في تاسع البحار ( ص 597 ) و ديگران به اسانيد متعدّده از ابراهيم بن مهران روايت كرده‌اند و آن‌چنان است كه : ابراهيم گفت كه : در همسايگى ما در كوفه مردى بود فامى و كنيهء او ابو جعفر و او خوش‌معامله بود در سودا . هرگاه شخصى علوى نزد او مىرفت و چيزى مىخواست منع نمىكرد . اگر قيمت آن را داشت مىگرفت و گرنه به غلامش مىگفت بنويس اين مبلغى است كه گرفته آن را على بن أبى طالب عليه السّلام . و به روايتى بنويس چيزى را كه على عليه السّلام گرفته ، و باقى ماند آن مرد بر اين حال مدتى مديد تا آن‌كه فقير و معسر شد و در خانه نشست و در دفتر خود نظر مىكرد پس اگر مىيافت يكى از بدهكاران خود را كه زنده است ، كسى نزد او مىفرستاد كه آن مال را از او بگيرد و اگر مىديد كه وفات كرده و چيزى ندارد خطى بر اسمش مىكشيد . پس در آن ايام روزى بر در خانهء خود نشسته بود و در دفتر نظر مىكرد كه گذشت بر او مردى از ناصبيان پس به طريق استهزاء و طعنه به او گفت : كه چه كرد بدهكار بزرگ تو على بن ابى طالب عليه السّلام ؟ پس مرد فامى به جهت سخن او غمگين شد و برخاست و داخل خانهء خود شد . چون شب درآمد در خواب ديد حضرت رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم را كه با او بود حسن و حسين عليهما السّلام كه در پيش روى آن

--> ( 1 ) . التدوين فى اخبار قزوين ، ج 3 ، ص 372 - 378 ( 2 ) . و قال في خلال أحوال الشيخ المذكور إنه ينسب إلى التشيع و قد كان ذاك في آبائه ، و أصلهم من قم ، و لكن وجدت الشيخ بعيدا منه ، و كان يتبع فضائل الصحابة و يؤثر روايتها ، و يبالغ في تعظيم الخلفاء الراشدين - انتهى ، منه التدوين ، ج 3 ، ص 377 ( 3 ) . در فهرست منتجب الدين با تحقيق مرحوم دكتر سيد جلال الدين محدّث ارموى ، تاريخ ولادت و وفات منتجب الدين به‌طورى كه محدّث قمى رحمه اللّه ذكر كرده اشتباه دانسته شده است و در اين‌باره توضيحاتى دارد ر . ك : ص 394 به بعد